भोटेकोशीको बाढीपछि बैंकिङ क्षेत्रको हातेमालो : राहतमा मात्रै होइन, पुनःस्थापनामा पनि साथ

काठमाडौं । भोटेकोशीको उर्लिएको भेलले बस्तीमा क्षति मात्र पुर्‍याएन, सयौँ परिवारको दैनिकी र भविष्यसमेत प्रभावित बनायो। घरबार गुमेका परिवार, रोकिएको व्यापार–व्यवसाय र क्षतिग्रस्त पूर्वाधारले विपद्को असर दिर्घकालिन देखिने निश्चित छ ।

विपद्को यही कठिन समयमा सरकारी संयन्त्रसँगै निजी क्षेत्रबाट पनि सहयोगको क्रम सुरु भएको छ। विशेषगरी बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व अन्तर्गत ठूलो रकम राहत तथा उद्धारका लागि उपलब्ध गराएका छन्।

तपाईंले उपलब्ध गराउनुभएको विवरणअनुसार विभिन्न वाणिज्य बैंकबाट प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोषमा घोषणा तथा उपलब्ध गराइएको नगद सहयोग मात्रै करिब रु. ४० करोड पुगेको छ। यसबाहेक राहत सामग्री, कर्मचारीको व्यक्तिगत योगदान तथा दीर्घकालीन पुनःस्थापनाका लागि छुट्टै कार्यक्रमसमेत अघि सारिएका छन्।

एउटै विपद्, बैंकहरूको फरक–फरक पहल

बाढी प्रभावितका लागि बैंकहरूले गरेको सहयोगको आकार हेर्दा ग्लोबल आइएमई बैंक सबैभन्दा अगाडि देखिन्छ। बैंकले प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोषमा रु. ५ करोड सहयोग गरेको छ।

त्यसपछि नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंकले रु. ४ करोड १ लाख, प्राइम कमर्सियल बैंकले रु. ३ करोड ८ लाख र नेपाल बैंक तथा हिमालयन बैंकले रु. ३ करोड १ लाखका दरले सहयोग गरेका छन्।

त्यस्तै कुमारी बैंक, कृषि विकास बैंक र राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकले रु. ३–३ करोड उपलब्ध गराएका छन्।

एनएमबी बैंकले रु. ३ करोड ५१ लाख, सिद्धार्थ बैंकले रु. २ करोड ५१ लाख, सानिमा बैंकले रु. २ करोड २५ लाख र एनआईसी एशिया बैंकले रु. २ करोड २१ लाख सहयोग गरेका छन्।

यसले बाढीबाट सिर्जित मानवीय संकटमा बैंकिङ क्षेत्रको संस्थागत उपस्थिति बलियो देखाएको छ।

सहयोगको आकारसँगै बढ्दैछ दायरा

बैंकहरूको सहयोग रकम प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोषमा जम्मा गर्ने क्रममै सीमित छैन। केही बैंकले प्रत्यक्ष रूपमा राहत सामग्री उपलब्ध गराएका छन् भने केहीले कर्मचारीलाई समेत राहत अभियानमा सहभागी गराएका छन्।

प्रभु बैंकले रु. २ करोड ११ लाख ११ हजार १११ संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व अन्तर्गत उद्धार कोषमा उपलब्ध गराएको छ। भदौ १६ गते अर्थ मन्त्रालयमा आयोजित कार्यक्रममा बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत सुमन शर्माले अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेलाई सहयोग रकमको चेक हस्तान्तरण गरेका थिए।

एनएमबी बैंकले रु. ३ करोड ५१ लाख नगद सहयोगसँगै रु. १० लाख बराबरको राहत सामग्री समेत उपलब्ध गराएको छ।

यता एभरेष्ट बैंकको कुल नगद सहयोग रु. ३ करोड ११ लाख ५४ हजार ६०५.३८ पुगेको छ। बैंकको संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व बाट रु. २ करोड ५१ लाख र कर्मचारीबाट संकलित रु. ६० लाख ५४ हजार ६०५.३८ यसमा समावेश छ। कर्मचारीहरूले आवश्यक राहत सामग्रीसमेत संकलन गरी सम्बन्धित निकायमार्फत प्रभावित क्षेत्रमा पठाएका छन्।

बैंकको पैसासँगै कर्मचारीको सहभागिता

विपद्को समयमा संस्थागत सहयोगसँगै कर्मचारीस्तरबाट भएको योगदानले पनि बैंकहरूको राहत अभियानलाई फरक बनाएको छ।

एभरेष्ट बैंकका कर्मचारीले आफ्नै तर्फबाट रकम संकलन गर्नु यसको एउटा उदाहरण हो। संस्थाले दिने संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व रकमभन्दा बाहिर कर्मचारीबाट भएको यस्तो योगदानले विपद्प्रतिको सामाजिक उत्तरदायित्वलाई संस्थागत सीमाभन्दा बाहिर पनि विस्तार गरेको देखिन्छ।

यसको अर्थ बैंकिङ क्षेत्रले बाढीपीडितलाई केवल ‘ग्राहक’ वा ‘सेवा लिने वर्ग’का रूपमा मात्र होइन, संकटमा परेका नागरिकका रूपमा हेरेर सामाजिक जिम्मेवारी निर्वाह गर्न खोजेको देखिन्छ।